Ngày Chủ nhật, chị Kim Phụng lái xe máy một giờ tới phiên chợ quê ở phường Xuân Hòa để mua rau, trái cây và gà – một hành trình thể hiện xu hướng tiêu dùng an toàn ngày càng mạnh tại TP HCM.

Tại sao người thành phố “săn” chợ quê?

Niềm tin vào nguồn gốc thực phẩm

Chị Kim Phụng, 43 tuổi, từng mua sắm tại các chợ truyền thống gần nhà nhưng sau khi phát hiện người bán lấy rau từ chợ đầu mối về phân lẻ, cô quyết định tẩy chay và chỉ mua ở chợ quê. “Tôi sẵn sàng đi xa, tốn kém hơn để biết rõ thứ mình ăn vào người”, cô chia sẻ. Mỗi tuần gia đình cô chi khoảng 1,5 triệu đồng cho rau củ, trái cây tại phiên chợ này – một khoản chi phí mà họ cho là xứng đáng vì tính minh bạch.

Chi phí và thời gian – giá trị của sự an tâm

Đối với nhiều người tiêu dùng đô thị, giá cả cao hơn (thường gấp đôi hoặc ba lần so với chợ truyền thống) không phải là rào cản cuối cùng. Như chị Kim Trang, 40 tuổi, cho biết “đổi lại là sự an tâm cho bố mẹ già và con nhỏ” sau khi trải qua hai vụ ngộ độc thực phẩm từ chợ thường.

Các mô hình chợ phiên “xanh” đang phát triển ở TP HCM

Đặc điểm nổi bật

Chợ phiên, chợ xanh và các mô hình “từ vườn đến bàn ăn” hiện đang mọc lên mạnh mẽ. Các phiên chợ thường họp vào cuối tuần hoặc vài tuần một lần, quảng bá qua mạng xã hội, và bán đa dạng nông sản, thịt, cá, đặc sản – tất cả do người sản xuất bán trực tiếp. Không có trung gian, mỗi lô hàng đều được đăng ký, có chứng nhận và được kiểm tra ngẫu nhiên mỗi ba tháng.

Các địa điểm tiêu biểu

Ngoài phiên chợ Xanh tại phường Xuân Hòa, TP HCM còn có: Chợ phiên Nông sản an toàn (Công viên Lê Thị Riêng, Công viên Bình Phú, An Sương), Phiên chợ Thực phẩm Minh bạch (AFT), Phiên chợ Nông sản hữu cơ (Organic Town – Phú Mỹ Hưng) và Saigon Farmers Market (Thảo Điền).

Câu chuyện thực tế từ người tiêu dùng và người bán

Chị Kim Phụng – hành trình 1,5 triệu đồng mỗi tuần

Trong 5 năm qua, gia đình chị Phụng chủ yếu lấy thực phẩm từ nông trại tự trồng ở Củ Chi và phiên chợ Xanh. Với khoảng 40 gian hàng, chợ cung cấp các loại nông sản như bí, bầu, mướp, khoai, rau, thịt heo, gà, cá và mắm từ các tỉnh miền Tây và Đông Nam Bộ.

Người nông dân Thanh Việt – chất lượng hơn giá

Thanh Việt, quê Vĩnh Long, đã bán hàng tại các phiên chợ cuối tuần suốt 5 năm. “Khách ở đây không trả giá, họ chỉ cần chất lượng”, anh chia sẻ, nhấn mạnh rằng người tiêu dùng sẵn sàng trả mức giá cao hơn để được bảo đảm an toàn.

Thách thức và triển vọng

Giá cả và tiện lợi

Mặc dù mang lại sự an tâm, các phiên chợ xanh vẫn gặp rào cản về giá và thời gian di chuyển. Nhiều người tiêu dùng vẫn ưu tiên chợ truyền thống vì gần nhà và giá rẻ, dù rủi ro về chất lượng cao hơn.

Tầm nhìn tương lai

Theo bà Vũ Kim Anh, Phó giám đốc Trung tâm Nghiên cứu Kinh doanh và Hỗ trợ Doanh nghiệp (BSA), xu hướng “khát” minh bạch không chỉ dừng lại ở TP HCM. Khi niềm tin ở chợ truyền thống lung lay, người tiêu dùng sẽ chuyển sang các mô hình có quy trình kiểm soát chặt chẽ, dù phải trả giá cao hơn hoặc đi xa hơn.

Ngọc Ngân